Πολλές φορές έχουμε δει φωτογραφίες με γιόγκις που στέκονται ανάποδα, στηριζόμενοι στο κεφάλι τους, ακτινοβολώντας γαλήνη και εσωτερική ηρεμία. Πόζες σαν κι αυτή, στη yoga λέγονται ανεστραμμένες. Είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει τις στάσεις της yoga όπου η καρδιά είναι πάνω από το ύψος του κεφαλιού. Η καρδιά δηλαδή είναι πιο ψηλά από το έδαφος απ’ ότι το κεφάλι. Κάποιες από τις πιο γνωστές ανεστραμμένες πόζες στη yoga είναι η Shirshasana (Ηeadstand), η Adho Mukha Vrksasana (Handstand) και η Sarvangasana (Shoulderstand). Ανεστραμμένη πόζα θεωρείται και η Adho Mukha Svanasana ( Downward facing dog), καθώς το κεφάλι βρίσκεται κάτω από το ύψος της καρδιάς.

Σε πολλούς ανθρώπους και μόνο η σκέψη να κάνουν μια ανεστραμμένη πόζα, προκαλεί φόβο. Αυτό είναι απόλυτα φυσιολογικό, αφού δεν είναι η φυσική στάση του σώματός μας και δεν έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε τα πάνω κάτω.

Οι ανεστραμμένες πόζες, όσο τρομακτικό κι αν μοιάζει να τις επιχειρήσετε, όταν γίνονται σωστά, είναι αναζωογονητικές και ευεργετικές για τον ασκούμενο. Τα οφέλη τους είναι πάρα πολλά. Κάποια από αυτά είναι: καλύτερος ύπνος και πέψη, μείωση του στρες, των πονοκεφάλων, βελτίωση της διάθεσης, της συγκέντρωσης, της διαύγειας του πνεύματος, αύξηση της αυτοπεποίθησης, αποτοξίνωση, καλύτερη λειτουργία του λεμφικού συστήματος και μυϊκή ενδυνάμωση.

Ακολουθούν μερικές συμβουλές για τα πρώτα σας βήματα στις ανεστραμμένες πόζες.

Μη βιάζεστε να “μπείτε” στην πόζα

Να θυμάστε ότι η yoga δεν είναι διαγωνισμός. Δε χρειάζεται να βιάζεστε να κάνετε μια άσκηση, αν δεν είστε σωματικά ή ψυχολογικά έτοιμοι, μόνο και μόνο επειδή άλλοι μαθητές στην τάξη σας την κάνουν. Οι προκλήσεις είναι ωραίες, όμως για κάποιους μαθητές μπορεί να χρειαστεί περισσότερος χρόνος προκειμένου να νιώσουν έτοιμοι κι απόλυτα ασφαλείς. Μια από τις αρχές της yoga άλλωστε είναι η Ahimsa, η μη-βία προς τους άλλους αλλά και προς τον εαυτό μας. Πάρτε το χρόνο σας. Αν δεν είστε σίγουροι, ζητήστε την άποψη του δασκάλου σας.

Δοκιμάστε την αίσθηση

Αν σας τρομάζει η αίσθηση του να είστε με το κεφάλι προς τα κάτω, δοκιμάστε να ξαπλώσετε στο κρεβάτι με το κεφάλι έξω από την άκρη του κρεβατιού. Θα εξοικειωθείτε με την αίσθηση να τα βλέπετε ανάποδα και το κεφάλι να είναι κάτω από το σώμα σας.

Χρησιμοποιήστε βοηθήματα

Κάντε κάποιες προπαρασκευαστικές ασκήσεις που θα δυναμώσουν το σώμα σας. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε βοηθήματα όπως τουβλάκια, κουβέρτες, bolsters, μέχρι να δυναμώσετε το σώμα σας και την αυτοπεποίθησή σας. Έτσι θα μπείτε σε κάθε άσκηση με μεγαλύτερη ασφάλεια και σιγουριά. Ακόμη, ένα πολύ καλό εργαλείο που θα σας βοηθήσει να εξοικειωθείτε με τις ανεστραμμένες πόζες είναι το feet up. Θα σας βοηθήσει να μπείτε ομαλά στην πόζα, προστατεύοντας παράλληλα τον αυχένα σας. Ξεκινήστε σιγά σιγά και σταδιακά να χτίζετε την κάθε πόζα. Μάθετε τα θεμελιώδη βήματα της κάθε ανεστραμμένης. Είναι προτιμότερο να προχωρήσετε αργά και σταθερά, παρά να κάνετε κάτι για το οποίο το σώμα σας δεν είναι προετοιμασμένο και να καταλήξετε με κάποιο τραυματισμό ή φοβία.

Μάθετε πώς να μπαίνετε και να βγαίνετε από κάθε πόζα

Οι περισσότεροι τραυματισμοί στη yoga δεν προκαλούνται κατά τη διάρκεια μιας πόζας, αλλά κατά τη μετάβαση από τη μια πόζα στην άλλη. Μη βιάζεστε. Σιγουρευτείτε ότι γνωρίζετε το σωστό και ασφαλή τρόπο για να μπείτε και να βγείτε από τις ανεστραμμένες πριν κάνετε μια καινούρια άσκηση. Πάρτε το χρόνο σας στα μαθήματα για να εξοικειωθεί το σώμα σας με τις κινήσεις.

Χτίστε τη δύναμή σας

Ολόκληρο το σώμα σας πρέπει να είναι ευλύγιστο και δυνατό και ο νους σας ήρεμος και καθαρός για να κάνετε ανεστραμμένες. Ειδικά όμως η δύναμη στο πάνω μέρος του σώματος και στον κορμό παίζει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο. Ο κορμός πρέπει να είναι δυνατός, οι μύες του αυχένα και των ώμων ανοιχτοί και δυνατοί, αλλά όχι σφιγμένοι. Το να δυναμώσετε αλλά και να ζεστάνετε αυτά τα σημεία θα σας βοηθήσει πολύ να μπείτε στις ανεστραμμένες χωρίς να εξαντληθείτε ή να τραυματιστείτε.

Σας προτείνουμε κάποιες ασκήσεις που  θα σας βοηθήσουν να δυναμώσετε τα συγκεκριμένα σημεία:

Σπονδυλική στήλη και ώμοι: O Κάτω Σκύλος (AdhoMukhaSvanasana), οι Χαιρετισμοί στον Ήλιο (Surya Namaskaras) και το Δελφίνι (Ardha Pincha Mayurasana). Θα διατείνουν τη σπονδυλική σας στήλη και θα ανοίξουν τους ώμους σας.

Ισορροπία: όρθιες πόζες όπως ο 1ος πολεμιστής (Virabhadrasana I) και η στάση του Χορευτή (Natarajasana). Θα σας βοηθήσουν να δυναμώσετε και να βελτιώσετε την ισορροπία και τη συγκέντρωσή σας.

Κορμός: στάσεις που δυναμώνουν τον κορμό όπως η στάση της Βάρκας (Navasana) και το Κοράκι (Bakasana). Θα σας βοηθήσουν να σταθεροποιήσετε τον κορμό σας, όταν θα είστε με το κεφάλι κάτω.

Συνεχίστε να αναπνέετε

Η αναπνοή  στη yoga είναι η κλωστή που συνδέει όλες τις πόζες μεταξύ τους, ακόμα και τις ανεστραμμένες. Μην την ξεχνάτε λοιπόν ακόμα κι αν βρίσκεστε σε μια άβολη θέση. Το να κρατάτε την αναπνοή σας, στερεί τους μύες σας από οξυγόνο. Αυτό τους κάνει να είναι πιο σφιγμένοι και να μην αποδίδουν με όλο τους το δυναμικό. Η αναπνοή επίσης σας βοηθάει να είστε συγκεντρωμένοι και να παραμένετε ήρεμοι, όταν το αίμα ρέει προς το κεφάλι σας. Μπορεί η αναπνοή σας  να μη ρέει τόσο εύκολα στις ανεστραμμένες, ειδικά στη Sarvagasana και στην Halasana. Προσπαθήστε όμως να κρατήσετε την εισπνοή και την εκπνοή σας σταθερές. Το να θυμάστε να αναπνέετε μπορεί να είναι το κλειδί που θα σας βοηθήσει να απογειωθείτε.

Αν κι εσείς φοβάστε να επιχειρήσετε τις ανεστραμμένες, ακολουθήστε αυτά τα απλά βήματα. Πάντα όμως να μαθαίνετε, κάνοντας την πρακτική σας υπό την επίβλεψη ενός έμπειρου και κατάλληλα καταρτισμένου δασκάλου. Αποφύγετε τις ανεστραμμένες  πόζες αν έχετε γλαύκωμα, υψηλή πίεση, τραυματισμό στον αυχένα, αν έχετε περάσει πρόσφατα εγκεφαλικό. Καλό είναι οι ανεστραμμένες να αποφεύγονται και κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρήσης.

Οι ανεστραμμένες πόζες είναι χαλαρωτικές και ευεργετικές τόσο για το σώμα όσο και για το νου. Το να βρίσκεστε σε ανάποδη στάση θέτει μια νέα προοπτική κυριολεκτικά αλλά και μεταφορικά. Μπορεί να σας διδάξει να αλλάξετε τις συνήθειές σας. Να δείτε έξω από αυτό που έχετε μάθει να θεωρείτε “φυσιολογικό. Πιθανόν να αρχίσετε να βλέπετε μια διαφορετική προοπτική των πραγμάτων και να συντελεστούν μέσα σας μεγάλες αλλαγές.